Boşanma sürecinde ve sonrasında kadınların birçok hakkı vardır. Tüm bu hakları elde edebilmek için öncelikle bunları bilmek ve sonrasında da doğru hukuki prosedür ile uygulamak gerekmektedir.
Evliliğini sonlandırma niyetinde olan kadınlar bu süreçte ve sonrasında yasal haklarının neler olduğunu merak ederler. Bu hakların korunması, boşanma sürecinde ve sonrasında sorun yaşanmaması için bilinmesi gerekenleri sizinle paylaşıyoruz:
Boşanmada Kadının Hakları Nelerdir?
Boşanma sürecinde kadının velayet, mal paylaşımı, maddi-manevi tazminat, nafaka… gibi bir çok hakkı bulunmaktadır.
Bu kavramları size açıklarsak:
Nafaka
Boşanmada, kadının mağduriyetini hafifleteceği düşünülen maddi önlemler içerisinde genel olarak başvurulan ve uygulanan nafakadır. Bu nafaka öncelikli bir hakkı içinde barındırır, eğer ki kocanın maaşı ya da gelirinin tamamı herhangi bir başka borç için icralı bile olsa alınması gereken bir durumdadır. İcra Mahkemesine açılacak bir dava ile ödenmeyen nafakalar toptan alınma imkanına sahiptir.
Üç tür nafaka vardır: Tedbir nafakası, yoksulluk nafakası ve iştirak nafakası.
Tedbir nafakası:
Medeni Kanun madde 197/2,3,4’e göre, haklı bir sebeple ayrı yaşarken çocuklarınız ve hatta uygun koşullarda kendiniz için tedbir nafakası davası açabilirsiniz.
Tedbir nafakasını hakim süreç içerisinde kendiliğinden hüküm verebilir, özel bir talebe gerek yoktur. Lakin yine de mahkemede hatırlatmada fayda vardır. Eğer ki kocanın geliri yok ise ve hakim tedbir nafakası verdiyse, bu nafaka Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı aracılığı ile kadına ödenir.
Yoksulluk nafakası:
Medeni Kanun madde 175’e göre, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan eş, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer eşten mali gücü oranında süresiz nafaka isteyebilir.
Hâkim talep üzerine bu nafakanın her yıl enflasyon oranında artırılmasına karar verebileceği gibi toptan ödenmesine de karar verebilir.
İştirak nafakası:
Medeni Kanun182’ye göre, velâyetin kullanılması kendisine verilmeyen eşin çocuk ile kişisel ilişkisinin düzenlenmesinde, çocuğun özellikle sağlık, eğitim ve ahlâk bakımından yararları esas tutulur. Bu eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorundadır.
Çocukların nafakasının anne vebabanın kusur durumuyla bir ilgisi yoktur. Ayrıca iştirak nafakası dava bittikten sonra da talep edilebilir. Çocuklar için 18 yaşını doldurana kadar ve sonrasında eğitimleri süresince nafaka talep edilebilir, meblağın yetersiz olduğu durumlarda nafaka artırımı davası açılabilir. Ancak diğer nafaka ve tazminat konusunda hüküm ardından bu talepte bulunulamaz
Çocuğun Velayetini Alma Hakkı Kimindir?
Velayet kararını hakim verirken, oldukça dikkatli davranır ve uzman desteği ile sonuca ulaşmaya çalışır. En önemlisi çocuğun menfaatini gözetir. Bu gözetim, çocuğa en iyi geleceği kimin hazırlayacağı ve çocuğun kimin yanında daha huzurlu-mutlu olacağı oranında mutlak faydada birleşerek karar verilir.
Boşanma Sonrası Kadın Hakları Nelerdir?
Boşanma sonrasında kadın, nafakanın yetmediği durumlarda artırma davası açabilir yahut çocuğun velayetinin değiştirilmesi için eğer elinde yeterli hukuki veriler varsa velayet değiştirme davası da açabilmektedir. Öte yandan anlaşmalı boşanma değil ise mal paylaşım davası ile evlilik süresince alınan mallardan yasal olarak payına düşen malları talep edebilir.
Boşanma Sonrası Kadın Eski Eşi’nin Soyadını Kullanabilir Mİ?
Kadının eşinin soyadını kullanmak istemesi durumunda bunu hakimden talep edebilir. Hakim koca için olumsuz bir durum olup olmadığı kararına vardıktan sonra kadının eski eşinin soyadını kullanmasına karar verebilir.Örneğin mesleki kariyerinden dolayı evlilik soyadı ile tanınan bir kişi boşanma sonrasında bunun sıkıntı olacağını düşünüyorsa böyle bir istekte bulunabilir.